1500 convivium
en todo o mundo
Home » » Slow Food España

Slow Food España

Desde que nacese en París en decembro de 1989, en España o movemento Slow Food viviu ata a actualidade tres diferentes etapas, posiblemente contraditorias. Os comezos non puideron ser máis halagüeños, e con todo en 1994 perdéronse a maior parte dos primeiros socios. As razóns daquel primeiro fracaso foron múltiples: as actividades que Slow Food xerou durante ese período en España foron rechamantes, espectaculares incluso, pero esencialmente dirixidas a unha certa elite de Madrid ou Barcelona, sen esa forza e confianza que en Italia o movemento recibía de miles de socios de todos os recunchos do país. En España, Slow Food en moitos ámbitos probablemente fose percibido como un movemento divertido e interesante pero cun compoñente elitista, formado por xentes interesadas en pasar bos intres dedicados á gastronomía.

O movemento asistiu a unha recuperación entre 1995 e 1996. Novas ideas organizativas chegadas desde a sede internacional alentaron a aparición dalgúns convivium en diferentes provincias que realizaron actividades interesantes, aínda que se repetiron erros antigos: pouca coordinación, escaso vínculo coas bases da gastronomía e tamén fracaso económico dunha primeira revista Slow en español: un instrumento esencial para aglutinar e ofrecer iniciativas a tantos socios dispersos. No ano 2000, por tanto, Slow Food non existía na práctica en España: uns cuantos socios diseminados nun ou outro lugar, con moi pouca ou ningunha actividade.

As cousas comezaron a cambiar de forma moi positiva para todos entre 2002 e 2003. No terreo internacional Slow Food recibía cada día maiores consensos a partir da celebración do primeiro Salone do Gusto en 1998. Novas ideas, novos proxectos: a Fundación pola Defensa da Biodiversidade, o Premio Slow Food, o Arca do Gusto... con participación activa de moitos xornalistas, investigadores, gastrónomos, permitiron a Slow Food unha difusión e popularidade ata entón descoñecidas. Ao redor de tantas e tan variadas iniciativas en España xorden de novo algúns grupos de socios diseminados que comezan a organizar actos: dous exemplos diso son a entronización de Carlo Petrini, Presidente Internacional de Slow Food, como Confrade de Honra da Confraría Vasca de Gastronomía de San Sebastián, o 15 de decembro de 2002, e toda unha serie de actividades internacionais que organiza outro grupo en abril de 2003 en Tarragona ao redor de viños da variedade garnacha.

Ao longo de 2003, ademais, prodúcense outros acontecementos decisivos para o futuro de Slow Food en España: o primeiro deles é a publicación en español da revista Slow a partir de xaneiro. Slow é unha publicación de alto nivel cultural e espléndida presentación que esperta moito interese, facilita a asociación e axuda a levantar unha estrutura asociativa; en segundo lugar, o 18 de xullo dese mesmo ano, na aula Gastronómica do Mercado da Boquería de Barcelona, tras unha xornada de discusión, de intercambio e de aclaración de ideas, déronse os primeiros pasos para que Slow Food fose unha realidade en España e sentan, en principio, as bases para a creación dunha Comisión Xestora. Respecto de intentos anteriores, ese día os asistentes non pertencían a ambientes xornalísticos ou gastronómicos exclusivamente: había alí tamén persoas vinculadas a proxectos agrícolas, á investigación, a movementos campesiños. Púidose entón decidir obrar cada un pola súa conta e regresar á súa cidade, ao seu pobo, disposto a organizar un pequeno convivium. Pero as experiencias frustradas indicábannos que tamén debiamos coordinarnos, compartir todo tipo de información, establecer un contacto continuo, que as boas ou malas experiencias de cada convivium servisen para axudar a outros; que quen gozaba dunha maior experiencia puxésena a disposición dos demais. E se naquel xullo de 2003 tan só en San Sebastián existía un pequeno núcleo organizado, a partir daquel momento creouse organización en Barcelona, Valencia, Zaragoza, Córdoba, Madrid, máis tarde na Comarca do Garraf, Áraba, Lleida, Tarragona, Bilbao, Huesca, Sevilla, con perspectivas de tela ben pronto en Asturias, Galicia e novas zonas de Andalucía. Desde xullo de 2003 realizamos máis de 100 actividades nos diferentes convivia. Unhas veces trátase de ceas temáticas, outras de descubrimento e presentación de produtos; ás veces fixéronse excursións, outras cursos de degustación, todo depende da composición de cada convivium. Nunha cidade como Madrid, por exemplo, desafortunadamente xa con pouco ou case ningún vínculo co campo e a agricultura, as actividades adoitan consistir no descubrimento de cociñas foráneas (ceas en restaurantes de cociñas estranxeiras) na defensa da cociña popular a través das antigas casas de comidas, algunha cea só a base de produtos de baluartes italianos, franceses e españois; pero tamén se creou unha Escola do Gusto na que mensualmente se impartiron cursos de iniciación ao viño, de degustación de queixos, de café, de aceites, festas do viño novo etcétera. Noutros lugares, Áraba e a Comarca do Garraf poderían ser outro exemplo, as actividades poden ir desde a recuperación de produtos semiolvidados ou en transo de desaparición, concursos de pratos populares, xornadas sobre un determinado alimento...

Un primeiro resultado desta coordinación, destas actividades, foi o aumento da nosa presenza en acontecementos como o Salone do Gusto ou en Terra Nai 2004: comezamos a movernos para conseguir que algúns produtos españois fosen recoñecidos como Baluartes (produtos favorecidos por un proxecto especial de protección e difusión) e outros pasasen a formar parte do Arca do Gusto . En xullo de 2003 existían dous Baluartes españois, conseguidos mediante esforzos individuais desde Slow Food Internacional: o Queixo asturiano de Gamonedo e as fabas de Tolosa. No Salone do Gusto 2004 aos dous anteriores sumáronse o Azafrán do Alto Jiloca (Aragón) e o Euskal Txerria / Porco Vasco de Guipúscoa. Hoxe os Baluartes son xa seis: tamén os son agora a Mongeta do Ganxet / Xudía do Ganxet (Cataluña) e o Viño Malvasía de Sitges (Cataluña) e hai moitos outros en estudo que moi probablemente pronto serán recoñecidos. Cada Baluarte teñen un responsable que vixía o correcto funcionamento e relación coa Comisión do Arca. Por outra banda, se en Terra Nai 2004 foron 16 as Comunidades do Alimento españolas presentes, en Terra Nai 2006 serán oficialmente 30, número imposto pola Comisión Organizadora, pero poderían ser moitas máis.

Terra Nai 2004 supuxo para nós un cambio substancial no que se refire a contactos co mundo dos produtores e a nosa proxección organizativa. Algúns dos asistentes españois mantiñan xa unha relación directa coa nosa organización, outros chegaron alí por outros medios, pero todos eles quedaron francamente impresionados pola magnitude do acontecemento. Alí mesmo xurdiu a idea de preparar a Terra Nai do futuro, e comezamos a facelo na nosa terra: a finais de novembro de 2005 no Recuncho de Ademuz, un pequeno enclave na provincia de Valencia no que un grupo de persoas dirixe un proxecto de recuperación da biodiversidade, realizamos unha primeira reunión con 150 persoas en representación de múltiples Comunidades do Alimento (ver listaxe). Tentamos alí reproducir en miniatura, e nisto se fomos pioneiros, o que con toda seguridade será Terra Nai 2006: a confluencia de produtores, cociñeiros, estudiosos e consumidores. Houbo alí representantes de todos eses sectores, en menor medida do sector de cociñeiros, e alí xurdiu o compromiso para unha maior presenza en Terra Nai e a creación dunha rede en España que os vincule a todos eles.

As nosas tarefas céntranse agora en dous aspectos: aumentar a nosa organización e preparar a asistencia ao Salone do Gusto e a Terra Nai. Respecto da organización observamos o crecente interese por Slow Food dos produtores con quen contactei. Reunións como a celebrada no Recuncho de Ademuz serven xustamente para romper esquemas e explicar con claridade a nosa filosofía. Alí puideron ver expostos os seus produtos, falar deles, sentir que non se achan sós no seu afán diario co aprecio de todos os presentes, e experimentar unha excelente cociña a partir dos sinxelos e moi saborosos alimentos salvados e recolleitos naquela zona. Ábresenos tamén un certo campo de colaboración a partir de colectivos de consumidores, rede de sementes e movementos interesados na agricultura sustentable.

Na nosa última reunión organizativa decidimos, ademais, poñer en marcha esta web que agora podedes consultar; que xa ofrece noticias e textos de interese en español.

Respecto do Salone do Gusto e Terra Nai 2006 é necesario resaltar a gran importancia de ambos os acontecementos. Nesta ocasión celébranse en pavillóns contiguos, que faciliten o intercambio entre asistentes. No Salone do Gusto, como en ningún outro lugar do mundo, teremos á nosa disposición, poderemos degustar, comparar, comprar, vivir... o concepto de alimento "Bo, Limpo e Xusto". O segundo encontro de Terra Nai, pola súa banda, será: "o da relación: as comunidades do alimento están formadas por figuras e profesións diversas, que traballan polo éxito dun produto de pequena escala coas mesmas sensibilidades, filosofía, agarimo: coidando pola sustentabilidade, con respecto pola natureza e polos homes".


SHARE

About Leonor Lorenzo

0 comentarios :

Publicar un comentario